Rietafval verbranden.

Brandweer moest in maart meerdere keren uitrukken.
Drie keer moest de regionale brandweer al eens uitrukken om diverse rietbranden te blussen. In een week tijd drie branden. En wel in Wetering, Sint Jansklooster en Scheerwolde

Bij aankomst in Scheerwolde bleek dat riettelers meerdere bulten rietafval hadden aangestoken en dat het vuur was overgeslagen naar het naastgelegen land. Vanwege de harde wind bestond het gevaar op verdere uitbreiding. Door de inzet van quads kreeg de brandweer het vuur echter snel onder controle. Ja, zoiets kan gebeuren, maar is een icident.

Frequentie en brandweerinterventies
Een jaartje geleden moest de brandweer meerdere keren uitrukken voor rietbranden in  de Weerribben. De gemeente Steenwijkerland reageerde hierop met een verbod op het verbranden van groen rietafval vanwege de droogte en verhoogde temperaturen. ​

Impact op flora en fauna
Hoewel goed gecontroleerde rietbranden kunnen bijdragen aan het functioneel beheer van rietlanden, kunnen ongecontroleerde of ongeplande branden schadelijk zijn voor de lokale flora en fauna. Het gebied kent zeldzame, maar ook beschermde soorten, zoals de otter en de grote vuurvlinder. Ongecontroleerde rietbranden branden kunnen hun leefgebieden beschadigen en de biodiversiteit verstoren.

Conclusie
Het is essentieel om alert te zijn en te blijven op de risico’s van rietbranden in de Weerribben. Hoewel rietafval verbranden een traditioneel beheermiddel is, kan erbij onzorgvuldig gebruik schade ontstaan aan het ecosysteem en regelmatig inzet van de brandweer noodzakelijk maken.
Lees ook de rietteelt in de Weerribben. Lees ook eens de rietcultuur in Overijssel.

Is de kans groot dat rietverbranding in de toekomst aan banden gelegd wordt?

Ja. De kans is groot dat de rietverbranding in de Weerribben in de toekomst verder aan banden wordt gelegd, maar ik zie op dit moment geen nieuw besluit van de provincie Overijssel dat het rietbranden in de Weerribben per een bepaalde datum volledig verbiedt.

Er zijn wel duidelijke ontwikkelingen die die kant op wijzen:

• De Weerribben zijn Natura 2000-gebied en er wordt de komende jaren best wel geïnvesteerd in natuurherstel. In juni 2026 werd door het Rijk hiervoor ongeveer €6 miljoen beschikbaar gesteld. Daarbij ligt de nadruk op herstel van veenmosrietlanden, biodiversiteit en de waterhuishouding.
• Provincie en Staatsbosbeheer gaan de komende vijf jaar extra natuurherstel uitvoeren, onder meer gericht op kwetsbaar veen, biodiversiteit en het beperken van klimaatproblemen.
• De natuurdoelen in de Weerribben worden steeds specifieker omschreven. Er wordt bijvoorbeeld gewerkt aan de leefgebieden voor de grote vuurvlinder, zwarte stern, roerdomp, snor en rietzanger. Men verwacht een goede uitkomst, maar het effect valt niet te voorspellen.
• Daardoor zal een activiteit als het verbranden van riet steeds nog kritischer worden bekeken vanwege de rook, stikstof, CO₂, brandrisico en mogelijke schade aan bodem en natuur. Ook hiervan is de uitkomst niet te voorspellen.

Maar er is toch een belangrijk onderscheid

Riet verbranden als onderdeel van traditioneel rietbeheer is iets anders dan zomaar afval verbranden. De regels kunnen bovendien per locatie verschillen, bijvoorbeeld afhankelijk van de eigenaar, Natura 2000-status en de gemeente/provincie.

Wat ik nu vooral zie, is een ontwikkeling richting strenger natuur- en klimaatbeheer, maar niet een gepubliceerd algemeen verbod op rietbranden in de hele Weerribben.

Jan L Mateboer